Lotus in de lage landen – Beschrijving

Boeddha is een bekende persoonlijkheid in Nederland. Zijn beeld is te koop in tuincentra en warenhuizen. Voor veel mensen staat Boeddha op één lijn met Mozes, Jezus en Mohammed. Maar hoe maakte Boeddha eigenlijk zijn entree in de Lage Landen bij de Zee? En welke invloed heeft het Boeddhisme door de tijd heen in ons land gehad? Het boek Lotus in de Lage Landen schetst een fascinerend beeld van deze kleurrijke geschiedenis.

Eerst is Boeddha nog een mysterieuze figuur uit een oosterse religie en leest slechts klein groepje geleerden de boeddhistische geschriften, maar begin 20ste eeuw raakt wat oosters is in de mode: Boeddha wordt steeds meer gezien als een oosterse variant van Jezus, geweldloos en vol mededogen. Voor kunstenaars en schrijvers zoals Toorop, Mondriaan en Van Eeden is hij een inspiratiebron, en voor theosofen en antroposofen een bron van religieuze wijsheid. Krishnamurti is ongekend populair bij de upper class in Nederland en vaak te gast op grote bijeenkomsten, waar het publiek in de lotushouding zit. Anarchisten en religieus- socialisten bedienen zich van Boeddha voor hun politieke oriëntatie. Christenen zien hem toch vooral als een heidense leraar, al staan de katholieken onder hen wat minder afkeurend tegenover deze ‘sporen van het goddelijke licht’ uit het Verre Oosten. Uit verzet tegen de populariteit van Boeddha bij een anarchistische dominee richten behoudende protestanten de Gereformeerde Bond op.

In de jaren zestig ontstaat een ‘oosterse renaissance’ en trekken veel jonge mensen richting India op zoek naar spirituele inspiratie en een alternatieve levensstijl. Kunstenaars verbinden abstracte kunst met zenboeddhisme en er ontstaat zelfs een Nederlandse variant: het polderboeddhisme. Vanaf de jaren negentig wordt het boeddhisme ook een life-style met een eigen psychologie en filosofie: een bron van zelfontplooiing. Ook raakt Boeddha verweven met bedrijfsmanagement en succesvol ondernemen. Boeddhisme wordt business.

Met zeldzame illustraties en foto’s brengen theoloog Marcel Poorthuis en historicus Theo Salemink van de Universiteit van Tilburg (FKT) deze fascinerende geschiedenis in beeld. Dit eerste overzichtswerk van een belangrijke periode uit de Nederlandse cultuur- en religiegeschiedenis is bekroond met de Gouden erepenning van het Teylers Godgeleerd Genootschap 2009.

Bron: http://www.uitgeverijparthenon.nl/lotus.html